محرومیت‌زدایی در کشور

محرومیت‌زدایی در کشور

در همان اوایل پیروزی انقلاب اسلامی، امام خمینی (ره) با تأکید بر لزوم کمک به نیازمندان، از همگان برای مشارکت در محرومیت‌زدایی در کشور دعوت کردند. با توجه به شور جوانان انقلابی، آینده روشنی برای این مسیر تصور می‌شد امّا متأسفانه با گذر سالها هم‌چنان آمار محرومین و نیازمندان جامعه کاهش قابل ملاحظه‌ای نداشته و محرومیت‌زدایی از اولویت‌های دولت است. در طول این سال‌ها در کنار سازمان‌ها و نهادهای دولتی که محرومیت‌زدایی و کمک به نیازمندان به آنها محول شده بود مؤسسات خصوصی و مردم‌نهاد نیز در این عرصه وارد شدند. به جز مؤسسات خیریه اقدامات قابل تحسینی مانند ساخت مدرسه، کارآفرینی، اهدای وام قرض‌الحسنه نیز توسط این مؤسسات اجرا شده است. شاید عدم وجود تعریف مشخص و روشن برای محرومیت و عدم یکپارچه‌سازی اطلاعات بین نهادهای مختلف، مهم‌ترین عامل موازی‌کاری و عدم اثرگذاری کافی این اقدامات باشد.

کمک به نیازمندان

تعریف مناطق محروم

مناطق محروم به مناطقی از کشور اطلاق می‌شود که منابع کافی برای بهره‌گیری از توانایی‌ها و فرصت‌های موجود در آن وجود ندارد. در نتیجه علیرغم وجود افراد مستعد در این مناطق، کمبود امکانات مانع از رشد و پیشرفت آنها می‌شود. امکانات آموزشی ضعیف، فقدان نیروی انسانی ماهر، مشکلات زیست محیطی، عدم حضور نماینده‌ای شایسته در ساختار حکومت و مشکلات مالی همه در کنار هم حلقه ناتمام مشکلات مناطق محروم را شکل می‌دهند.

خیریه
خیریه

مهم‌ترین مشکلات در مسیر محرومیت‌زدایی

  • فقدان سیستم یکپارچه اطلاعاتی

متأسفانه عدم وجود سیستم یکپارچه اطلاعاتی در این زمینه مشکلات فراوانی ایجاد کرده است. لذا علیرغم اختصاص منابع دولتی فراوان برای محرومیت‌زدایی، هنوز مناطق بسیاری در زمینه امکانات اولیه دچار محرومیت هستند.

  • عدم وجود مدیریت کارآمد
کلیک کنید  اطعام اهل بیت به فقرا به ویژه امام حسین (ع)

هریک از مؤسسات خیریه و نهادهایی که در زمینه کمک به نیازمندان فعالیت می‌کنند اقدامات تأثیرگذاری در این عرصه انجام می‌دهند. امّا مدیریت منسجم و کارآمدی که تمامی این اقدامات را هدایت و کنترل نماید وجود ندارد. به همین دلیل کارایی اقدامات دولت و مردم برای کمک به نیازمندان اثرگذاری مورد انتظار را نداشته است.

  • پروژه‌های کوتاه‌مدّت

حضور نهادها و مؤسسات خیریه متعدد سبب شده عملاً بسیاری از پروژه‌ها برای محرومیت‌زدایی با منابع مالی محدود آغاز شوند. این تقسیم منابع مالی منجر به ارائه طرح‌ها و پروژه‌های کوتاه‌مدّت و مقطعی می‌شود. مسئله اینجاست که حتّی همین پروژه‌های مقطعی نیز گاه به سرانجام نرسیده و ناتمام رها می‌شوند.

  • عدم همکاری میان نهادهای مختلف

متأسفانه به دلیل مشکلاتی در گذشته، فعالان این عرصه تمایل چندانی به همکاری با یکدیگر ندارند. عدم اعتماد متقابل باعث ایجاد موازی‌کاری و مشکلات فراوانی در این زمینه می‌شود. در حالی که تقسیم کار بین نهادهای مختلف سبب بهبود و پیشرفت مؤثر اقدامات خواهد شد هر یک از این مؤسسات ترجیح می‌دهند به طور مستقل برنامه‌ریزی و اقدام کنند.

  • فرهنگ محرومیت

شاید بتوان گفت مهم‌ترین چالش در مسیر محرومیت‌زدایی، توجه ویژه به فرهنگ محرومیت است. حقیقت این است که تمام این اقدامات خیرخواهانه باید به گونه‌ای صورت گیرد که موجب پرورش فرهنگ محرومیت نشود. به عبارت دیگر هدف از این اقدامات باید توانمندسازی و رفع محرومیت از منطقه به طور اصولی باشد. ارائه کمک‌های مقطعی نباید سبب شود این مردم، عنوان “نیازمند” و “محروم” را پذیرفته و تلاشی برای بهبود زندگی خود نکنند. بهره‌گیری از منابع و افراد بومی، آموزش مهارت‌های کاربردی و کارآفرینی از جمله اقدامات اصولی در این زمینه است.

  • عدم سنجش نتایج اقدامات
کلیک کنید  مشارکت‌ مردمی در هنگام بحران‌ها و بلایای طبیعی

به همان میزان که عدم هماهنگی و همکاری میان نهادهای فعال در این عرصه ضعف بزرگی محسوب می‌شود؛ عدم وجود معیار مشخصی برای سنجش نتایج نیز موجب کاهش اثرگذاری این اقدامات شده است. در صورتی که برای اثربخشی ماندگار در زمینه محرومیت‌زدایی، سنجش نتایج کاملاً ضروری است. این سنجش از یک سو برنامه‌ها و پروژه‌های‌ آتی را هدفمند می‌سازد و از سوی دیگر از تکرار پروژه‌های کم‌اثر و هدر رفتن منابع نیز جلوگیری می‌کند.

محرومیت‌زدایی در کشور
راهکارهای محرومیت زدایی در کشور

راهکارهای پیشنهادی برای تحول در فرایند محرومیت‌زدایی

بدیهی است رفع مشکلات فوق، تحول قابل ملاحظه‌ای در این مسیر ایجاد خواهد کرد. در گام اوّل، تعیین و معرفی نهادی به عنوان مسئول هماهنگی و مدیریت این امور در کل کشور ضرورت دارد. ایجاد پایگاه اطلاعاتی یکپارچه و اولویت‌بندی نیازها، نیز باید به عنوان اوّلین مسئولیت این نهاد تعریف شود. در نظر داشته باشید این اقدامات باید با استفاده از ظرفیت‌های موجود در نهادهای دولتی، خصوصی و مؤسسات خیریه صورت گیرد.

تلاش برای توانمندسازی و ورود مناطق محروم به چرخه اقتصادی کشور از دیگر اقدامات اصولی در این زمینه است. لازم است هم مسئولین هم مردم باور کنند که محرومیت دائمی نیست و این اقدامات روزی به بار خواهد نشست.

در مراحل بعدی، به منظور حفظ منزلت افراد باید تلاش شود حتّی‌المقدور حمایت از محرومان در قالب پرداخت‌هایی مشابه حقوق بیکاری به افراد صورت گیرد. توجّه ویژه به آموزش، کارآفرینی و راه‌اندازی کسب و کار در مناطق محروم نیز از جمله اقداماتی است که باید در اولویت قرار گیرد. زیرا این اقدامات با اثربخشی ماندگار خود، عاملی مؤثر در راستای محرومیت‌زدایی و پیشرفت منطقه خواهند بود.

کلیک کنید  طرح زیارتی هم قدم با عشاق ویژه زائر اولی های کربلای معلی

شاید بتوان گفت مهم‌ترین نکته در این زمینه استفاده مؤثر از ظرفیت‌های ارزشمندی چون افراد نیکوکار، نیروهای داوطلب و گروه‌های جهادی است که صادقانه آماده خدمت‌رسانی به این مردم هستند.

همچنین شما میتوانید کمک های خود را به صورت آنلاین از طریق دکمه زیر پرداخت کنید :

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

توسط
تومان